Vocht in de bijenkast

Onder vocht in bijenkasten dient te worden gerekend : insijpelend vocht rechtstreeks van buiten en inwendig vocht dat ontstaat in de kast en afhankelijk is van de dampspanning in de kast en de temperatuur van lucht en kastdelen.
Ervan uitgaande dat we geen kasten met reten of gaten gebruiken voor onze bijen en dat ieder imker tijdig kastdelen vervangt die deze gebreken vertonen, laten we het insijpelend vocht buiten beschouwing.

De extreemste vorm van luchtvochtigheid treedt
op wanneer de dampspanning zo hoog oploopt dat het verzadigingspunt bereikt wordt, we spreken dan van een RV (relatieve vochtigheid) van 100%, er worden dan waterdruppeltjes gevormd. De temperatuur waarbij dit optreedt noemt men het dauwpunt. Wanneer dit verzadigingspunt bereikt wordt in de lucht zelf spreken we van mist of regen. Ligt n van de vlakken waarlangs vochtige lucht komt onder dat dauwpunt dan ontstaan waterdruppeltjes op dat koude vlak en spreekt men van condens.

In een bevolkte bijenkast heerst er een complex binnenklimaat omdat er verschillende temperatuurzones in voorkomen die gaan van de kern van de bijentros naar de randen. Die zones verschillen dan nog eens van dag tot dag en van seizoen tot seizoen. In de broedtijd heerst er in het centrum een temperatuur van om en bij de 35C, hoe verder van het broed hoe koeler het wordt. In wintertijd, wanneer er geen broed is, houden de bijen de kern kunstmatig op een 20-25C terwijl de trosrand op ongeveer 7C wordt gehouden. Wanneer de trosrand zich ver van de zijwanden van de kast bevindt, zal ook hier nog een temperatuurgradatie optreden van 7 naar 2 4C voor de betere kasten.
Voor minder goed isolerende kasten kan deze temperatuur nog lager zinken.
Doordat het de imkers langs overal wordt aangeraden om met open bodems te werken, is er ook nog een andere temperatuurgradatie van de tros naar beneden toe, die voor negatieve temperaturen kan zorgen in de kast onder de tros, bij koude buitentemperaturen.

De vochtigheidsgraad in de kasten is afhankelijk van de binnentemperatuur en de relatieve vochtigheid van de buitenlucht. Hierbij dienen we ook rekening te houden met het vochtproductie van de bijen zelf : hoe meer ze moeten werken om de tros op temperatuur te houden, hoe meer vocht ze zelf produceren.
De relatieve vochtigheidsgraad in bevolkte bijenkasten schommelt over het ganse jaar tussen de 40% en de 100% !

Warme lucht kan meer vocht in zich opnemen dan koude lucht, de gevaarlijkste periodes voor condensvorming zijn dan ook de periodes waarbij broed en koude buitenlucht (en daardoor ook koudere binnenoppervlakken) samen optreden.
Wanneer b.v. een zachte winterperiode, waarbij de bijen al volop broed hebben aangezet, gevolgd wordt door een periode van vriesweer, is condens het hevigst. Maar condens is niet enkel een winterfenomeen, ook in zomertijd kan een groot broednest op 35C bij een daling van de temperatuur 's nachts tot een 12-tal C al condens teweeg brengen tegen de randen! Deze zomercondens is niet schadelijk en wordt zelfs meestal niet opgemerkt omdat de dagbalans positief is : de opdroging door de warme dagtemperaturen en de actieve bijen is groter dan de vochtvorming 's nachts. 


terug

Copyrights - Bieenkorf - bemerkingen : mail